{"id":5239,"date":"2024-12-01T03:27:04","date_gmt":"2024-12-01T02:27:04","guid":{"rendered":"https:\/\/wroclaw.name\/?p=5239"},"modified":"2024-12-01T03:27:25","modified_gmt":"2024-12-01T02:27:25","slug":"historia-dolnoslaskiego-wydobycia-marmuru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/eternal-5239-historia-dolnoslaskiego-wydobycia-marmuru","title":{"rendered":"Historia dolno\u015bl\u0105skiego wydobycia marmuru"},"content":{"rendered":"\n<p>Dolny \u015al\u0105sk jest bogaty w surowce naturalne. O jednym z nich nie m\u00f3wi si\u0119 zbyt cz\u0119sto, ale warto wiedzie\u0107, \u017ce jeszcze w XX wieku ci\u0119\u017car\u00f3wki ustawia\u0142y si\u0119 w kolejce po wydobywany tu marmur. Jaka jest historia wydobycia marmuru na Dolnym \u015al\u0105sku? Czy obecnie na tym terenie prowadzone s\u0105 jakie\u015b przedsi\u0119wzi\u0119cia? Opowiemy o tym na<a href=\"https:\/\/wroclaw.name\/\"> wroclaw.name<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_74 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a56a6d8c92dc\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a56a6d8c92dc\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/eternal-5239-historia-dolnoslaskiego-wydobycia-marmuru\/#Dolnoslaski_marmur_co_wiadomo_o_jego_przeszlosci\" >Dolno\u015bl\u0105ski marmur: co wiadomo o jego przesz\u0142o\u015bci?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/eternal-5239-historia-dolnoslaskiego-wydobycia-marmuru\/#Kamieniolom_Slaski_w_okolicach_Wojcieszowa\" >Kamienio\u0142om \u015al\u0105ski w okolicach Wojcieszowa<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/eternal-5239-historia-dolnoslaskiego-wydobycia-marmuru\/#Historia_wydobycia_marmuru_w_Kletnie\" >Historia wydobycia marmuru w Kletnie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/eternal-5239-historia-dolnoslaskiego-wydobycia-marmuru\/#Upadek_XXI_wieku\" >Upadek XXI wieku<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Dolnoslaski_marmur_co_wiadomo_o_jego_przeszlosci\"><\/span>Dolno\u015bl\u0105ski marmur: co wiadomo o jego przesz\u0142o\u015bci?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Historia wydobycia marmuru na Dolnym \u015al\u0105sku jest bardzo bogata i ciekawa, cho\u0107 w XXI wieku wiele os\u00f3b o niej zapomnia\u0142o. Je\u015bli spojrzymy w przesz\u0142o\u015b\u0107, przekonamy si\u0119, \u017ce nasz region by\u0142 niegdy\u015b prawdziwym marmurowym sercem Polski. Szczeg\u00f3lnie wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 marmur wydobywany w okolicach Wojcieszowa i Stronia \u015al\u0105skiego.<\/p>\n\n\n\n<p>Najpierw odwied\u017amy Wojciesz\u00f3w, ma\u0142\u0105 wiosk\u0119 w G\u00f3rach Kaczawskich. To w\u0142a\u015bnie tutaj bogate z\u0142o\u017ca marmuru przez wiele lat przyci\u0105ga\u0142y uwag\u0119 kamieniarzy. Kolor tutejszego minera\u0142u \u2013 bia\u0142y z szarymi lub niebieskimi odcieniami \u2013 m\u00f3g\u0142 konkurowa\u0107 z najlepszymi pr\u00f3bkami na \u015bwiecie. Niestety, marmur ten nie by\u0142 zbyt praktyczny. Ze wzgl\u0119du na liczne p\u0119kni\u0119cia rzadko by\u0142 wykorzystywany w du\u017cych projektach budowlanych. Zamiast tego u\u017cywano go do produkcji dekoracyjnych wi\u00f3r\u00f3w lub materia\u0142u na mozaikowe pod\u0142ogi. Kamie\u0144 ten, niegdy\u015b duma regionu, stopniowo traci\u0142 swoj\u0105 pozycj\u0119, pozostawiaj\u0105c po sobie jedynie wspomnienia.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"771\" height=\"409\" src=\"https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-5.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5240\" srcset=\"https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-5.png 771w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-5-300x159.png 300w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-5-768x407.png 768w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-5-696x369.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 771px) 100vw, 771px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Znacznie lepszy los spotka\u0142 jednak marmur ze Stronia \u015al\u0105skiego, nazywany \u201emarmurem Bia\u0142a Marianna\u201d. Wydobywano go jeszcze w czasach, gdy regionem rz\u0105dzi\u0142a Marianna Ora\u0144ska i od jej imienia nazwano ten kamie\u0144. Kamie\u0144 ten zosta\u0142 wykorzystany w murach Sejmu RP oraz w niekt\u00f3rych cz\u0119\u015bciach Filharmonii Narodowej. Czy\u017c to nie robi wra\u017cenia? Wiele wiek\u00f3w temu zosta\u0142 wydobyty z ziemi i do dzi\u015b s\u0142u\u017cy jako ozdoba.<\/p>\n\n\n\n<p>Tutejsze marmury maj\u0105 ciekaw\u0105 histori\u0119 powstania. Ska\u0142y te powstawa\u0142y setki milion\u00f3w lat temu, gdy tereny dzisiejszej Polski by\u0142y miejscem aktywnych proces\u00f3w geologicznych. Staro\u017cytne wapienie, kt\u00f3re osadza\u0142y si\u0119 w wodach ciep\u0142ych m\u00f3rz, pod wp\u0142ywem wysokiej temperatury i ci\u015bnienia zamieni\u0142y si\u0119 w marmur. I nie s\u0105 to tylko domys\u0142y \u2014 w niekt\u00f3rych kamienio\u0142omach zachowa\u0142y si\u0119 jaskinie krasowe z pozosta\u0142o\u015bciami stalaktyt\u00f3w i stalagmit\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Za panowania Fryderyka II \u015bl\u0105ski marmur sta\u0142 si\u0119 tak s\u0142awny, \u017ce niekt\u00f3rzy historycy uwa\u017cali go za przyczyn\u0119 wojny mi\u0119dzy Prusami a Austri\u0105, cho\u0107 oczywi\u015bcie nie tylko. Wkr\u00f3tce marmur sta\u0142 si\u0119 g\u0142\u00f3wnym materia\u0142em do prac architektonicznych i rze\u017abiarskich w Poczdamie. Dzi\u015b tylko nieliczni eksperci s\u0105 w stanie okre\u015bli\u0107 pochodzenie marmuru u\u017cytego w wi\u0119kszo\u015bci z nich. Wiadomo jednak, \u017ce Fryderyk Wielki osobi\u015bcie odwiedzi\u0142 Wojciesz\u00f3w i \u017ce surowce do obelisku na Starym Rynku w Poczdamie pochodzi\u0142y w\u0142a\u015bnie z tego kamienio\u0142omu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Kamieniolom_Slaski_w_okolicach_Wojcieszowa\"><\/span>Kamienio\u0142om \u015al\u0105ski w okolicach Wojcieszowa<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1080\" height=\"720\" src=\"https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-6.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5243\" srcset=\"https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-6.png 1080w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-6-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-6-768x512.png 768w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-6-696x464.png 696w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-6-1068x712.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1080px) 100vw, 1080px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Kamienio\u0142om \u015al\u0105ski kryje w sobie \u015blady dawnej historii geologicznej oraz dawnego przemys\u0142u wydobywczego. Miejsce to znajduje si\u0119 na obszarze rozci\u0105gaj\u0105cym si\u0119 od Podg\u00f3rek do Bolkowa, gdzie niegdy\u015b aktywnie wydobywano wspomniane wapienie wojcieszowskie. Ska\u0142y te s\u0105 wyj\u0105tkowe przede wszystkim ze wzgl\u0119du na unikalne warunki ich powstawania.<\/p>\n\n\n\n<p>W odleg\u0142ej przesz\u0142o\u015bci, oko\u0142o 540 milion\u00f3w lat przed Chrystusem, w p\u0142ytkich basenach morskich osadza\u0142y si\u0119 szkielety mikroskopijnych organizm\u00f3w. Z czasem zosta\u0142y one sprasowane i przekszta\u0142cone w wapie\u0144. Niekt\u00f3rymi z pierwszych mieszka\u0144c\u00f3w tych m\u00f3rz by\u0142y archeocjaty, male\u0144kie zwierz\u0119ta podobne do g\u0105bek, kt\u00f3re pozostawi\u0142y po sobie wskaz\u00f3wki dla naukowc\u00f3w. Ich skamienia\u0142e szcz\u0105tki umo\u017cliwi\u0142y dok\u0142adne okre\u015blenie wieku tych ska\u0142, kt\u00f3re pochodz\u0105 z wczesnego kambru.<\/p>\n\n\n\n<p>P\u00f3\u017aniej, podczas formacji waryscyjskiej, wapienie te zapad\u0142y si\u0119 na znaczn\u0105 g\u0142\u0119boko\u015b\u0107. Tam, pod wp\u0142ywem wysokich temperatur i ci\u015bnienia, uleg\u0142y przemianom metamorficznym i przekszta\u0142ci\u0142y si\u0119 w marmur. Jednak nawet po takich przekszta\u0142ceniach ska\u0142a zachowa\u0142a struktury przypominaj\u0105ce jej morskie pochodzenie.<\/p>\n\n\n\n<p>Soczewka, w kt\u00f3rej znajduje si\u0119 kamienio\u0142om, ma oko\u0142o 500 metr\u00f3w d\u0142ugo\u015bci i 80 metr\u00f3w szeroko\u015bci. Lokalne marmury s\u0105 cz\u0119sto bia\u0142e lub kremowe, a czasami maj\u0105 odcienie, kt\u00f3re opowiadaj\u0105 ich chemiczn\u0105 histori\u0119. Na przyk\u0142ad czerwona patyna znana jako terra rosa powsta\u0142a w wyniku wietrzenia w warunkach l\u0105dowych. Ciemnoszare odcienie wskazuj\u0105 na obecno\u015b\u0107 manganu.<\/p>\n\n\n\n<p>Innym interesuj\u0105cym szczeg\u00f3\u0142em tego miejsca s\u0105 formacje krasowe. G\u0142\u0119boko w kamienio\u0142omie, na p\u00f3\u0142nocnej \u015bcianie, znajduje si\u0119 niewielka jaskinia o d\u0142ugo\u015bci 15 metr\u00f3w. Niegdy\u015b by\u0142a ozdobiona stalaktytami, ale obecnie ich pozosta\u0142o\u015bci le\u017c\u0105 w\u015br\u00f3d fragment\u00f3w ska\u0142. Jaskinia ta jest dowodem proces\u00f3w krasowych, kt\u00f3re rozpuszczaj\u0105 w\u0119glan wapnia w wodzie nasyconej dwutlenkiem w\u0119gla. Zachodz\u0105ce w takich warunkach reakcje chemiczne mog\u0105 zar\u00f3wno niszczy\u0107, jak i tworzy\u0107 nowe formy, takie jak stalaktyty czy stalagmity.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"640\" height=\"480\" src=\"https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-7.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5246\" srcset=\"https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-7.png 640w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-7-300x225.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>\u015al\u0105ski kamienio\u0142om jest swoistym archiwum geologicznym, w kt\u00f3rym ka\u017cda warstwa ska\u0142 opowiada histori\u0119 minionych epok \u2014 histori\u0119 setek milion\u00f3w lat.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Historia_wydobycia_marmuru_w_Kletnie\"><\/span>Historia wydobycia marmuru w Kletnie<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Pierwsze wzmianki o osadnictwie w okolicach Kletna zwi\u0105zane s\u0105 z wydobyciem i przetw\u00f3rstwem rudy \u017celaza. Ju\u017c w XIII wieku znajdowa\u0142a si\u0119 tu prawdopodobnie jedna z najstarszych ku\u017ani w regionie. Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce nazwa obszaru pochodzi od s\u0142owa \u201cklesse\u201d, kt\u00f3re mog\u0142o odnosi\u0107 si\u0119 do narz\u0119dzia lub miejsca mielenia rudy. W XIV wieku dokumenty wspominaj\u0105 o die Clesse jako cz\u0119\u015bci ma\u0142ego pa\u0144stwa feudalnego. W XV wieku rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 aktywne wydobycie w kopalniach, ze wspomnianymi sztolniami \u015bw. Paw\u0142a i \u015bw. Jakuba.<\/p>\n\n\n\n<p>Wojna trzydziestoletnia (1618-1648) spowodowa\u0142a znaczne zniszczenia w regionie, a w szczeg\u00f3lno\u015bci w Kletnie. Pomimo pr\u00f3b wznowienia wydobycia, przemys\u0142 wydobywczy podupad\u0142. Pod koniec XVII wieku Kletno sta\u0142o si\u0119 osad\u0105 g\u0142\u00f3wnie rolnicz\u0105. W XVIII i XIX wieku, dzi\u0119ki polityce gospodarczej w\u0142a\u015bcicieli maj\u0105tku, w szczeg\u00f3lno\u015bci kr\u00f3lowej Marianny Ora\u0144skiej, rozbudowano infrastruktur\u0119, a miejscowo\u015b\u0107 zacz\u0119\u0142a przyci\u0105ga\u0107 turyst\u00f3w. W tym czasie prowadzono r\u00f3wnie\u017c odkrywkowe wydobycie fluorytu i marmuru.<\/p>\n\n\n\n<p>Po II wojnie \u015bwiatowej, w 1948 roku, w okolicach Kletna rozpocz\u0119to poszukiwania uranu, finansowane przez Zwi\u0105zek Radziecki. Odkryte rezerwy w starych sztolniach doprowadzi\u0142y do aktywnego wydobycia, przy kt\u00f3rym wykorzystywano prac\u0119 wi\u0119\u017ani\u00f3w. Do 1953 r. wykopano ponad 37 km podziemnych korytarzy, ale wydobycie zosta\u0142o nast\u0119pnie zawieszone z powodu niskiej rentowno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"521\" height=\"370\" src=\"https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5249\" srcset=\"https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-8.png 521w, https:\/\/cdn.wroclaw.name\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/2024\/12\/image-8-300x213.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 521px) 100vw, 521px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Po zaprzestaniu wydobycia uranu g\u0142\u00f3wn\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 sta\u0142o si\u0119 wydobycie marmuru. W tym samym czasie Kletno zacz\u0119\u0142o rozwija\u0107 si\u0119 jako o\u015brodek turystyczny ze wzgl\u0119du na malownicz\u0105 przyrod\u0119 i historyczne miejsca. W latach sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych XX wieku, podczas prac wydobywczych w wyrobisku Kletno III, odkryto jaskini\u0119, nazwan\u0105 p\u00f3\u017aniej <a href=\"https:\/\/wroclaw.name\/uk\/eternal-4883-istoriya-vedmezhoyi-pechery-ta-vazhlyva-informacziya-dlya-turystiv\">Jaskini\u0105 Nied\u017awiedzi\u0105<\/a>. Nast\u0119pnie prace wydobywcze zosta\u0142y zawieszone.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Upadek_XXI_wieku\"><\/span>Upadek XXI wieku<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>W XXI wieku kamienio\u0142omy marmuru na Dolnym \u015al\u0105sku w du\u017cej mierze zamilk\u0142y. W celach komercyjnych i na skal\u0119 przemys\u0142ow\u0105 eksploatowane s\u0105 tylko dwa z\u0142o\u017ca: S\u0142awniowice oraz Bia\u0142a i Zielona Marianna. Produkcja sta\u0142a si\u0119 zbyt kosztowna, a konkurencja na rynku nie pozostawia wiele miejsca dla produktu regionalnego. Dodatkowo wprowadzono przepisy \u015brodowiskowe ograniczaj\u0105ce wydobycie w tych malowniczych miejscach. Tak wi\u0119c XXI wiek przyni\u00f3s\u0142 zmiany, kt\u00f3re przypominaj\u0105 powiedzenie jednego z prezydent\u00f3w Ukrainy: \u201eMamy to, co mamy\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie oznacza to jednak, \u017ce marmurowa historia dobieg\u0142a ko\u0144ca. Kamienio\u0142omy staj\u0105 si\u0119 atrakcyjnym miejscem turystycznym. Ludzie przyje\u017cd\u017caj\u0105 tu, aby zobaczy\u0107, jak wygl\u0105da kamie\u0144 u\u017cywany przez poprzednie pokolenia. Je\u015bli doda\u0107 do tego odrobin\u0119 kreatywno\u015bci, mo\u017cna zachowa\u0107 to, co pozosta\u0142o i przekszta\u0142ci\u0107 opuszczone kamienio\u0142omy w now\u0105 dum\u0119 regionu. Wtedy te miejsca zn\u00f3w b\u0119d\u0105 l\u015bni\u0107 \u2013 nie jako \u017ar\u00f3d\u0142a kamienia, ale jako cz\u0119\u015b\u0107 historii i kultury Dolnego \u015al\u0105ska.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dolny \u015al\u0105sk jest bogaty w surowce naturalne. O jednym z nich nie m\u00f3wi si\u0119 zbyt cz\u0119sto, ale warto wiedzie\u0107, \u017ce jeszcze w XX wieku ci\u0119\u017car\u00f3wki ustawia\u0142y si\u0119 w kolejce po wydobywany tu marmur. Jaka jest historia wydobycia marmuru na Dolnym \u015al\u0105sku? Czy obecnie na tym terenie prowadzone s\u0105 jakie\u015b przedsi\u0119wzi\u0119cia? Opowiemy o tym na wroclaw.name. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":322,"featured_media":5037,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[337],"tags":[900,2638,2637,2641,2640,2644,2643,2642,491,2639,2645,492,2646],"moimportance":[30,33],"motype":[326],"moformat":[22],"class_list":{"0":"post-5239","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-rozwoj","8":"tag-biznes-ekologiczny","9":"tag-dolnoslaski-marmur","10":"tag-historia-dolnoslaskiego-wydobycia-marmuru","11":"tag-historia-wydobycia-marmuru","12":"tag-historia-wydobycia-marmuru-na-dolnym-slasku","13":"tag-historia-wydobycia-marmuru-w-kletnie","14":"tag-kamieniolom-slaski","15":"tag-kamieniolom-slaski-w-okolicach-wojcieszowa","16":"tag-lokalizacjach-we-wroclawiu","17":"tag-marmur","18":"tag-pierwsze-wzmianki-o-osadnictwie-w-okolicach-kletna","19":"tag-zielone-lokalizacje","20":"tag-zrodla-kamienia","21":"moimportance-golovna-novyna","22":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","23":"motype-eternal","24":"moformat-longrid-korotka"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5239","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/322"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5239"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5239\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5252,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5239\/revisions\/5252"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5037"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5239"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5239"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5239"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=5239"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=5239"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/wroclaw.name\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=5239"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}